Tęsknota – cytat, który poruszy do łez
Tęsknota potrafi pojawić się bez zapowiedzi: w zapachu domu, w znajomej melodii, w ciszy po kimś, kto jeszcze niedawno był obok. Bywa bolesna, ale przypomina także o wartości spotkań, miejsc i chwil, które nas ukształtowały. Kiedy trudno nazwać własne uczucia, cudze słowa potrafią zrobić to z niezwykłą delikatnością.
Jeśli szukasz słów na temat „tęsknota – cytat, który poruszy do łez”, znajdziesz tutaj głosy poetów, pisarzy, filozofów i autorów biblijnych. Nie wszystkie mówią o tęsknocie wprost. Niektóre opowiadają o rozłące, inne o pamięci, przemijaniu i miłości, która trwa mimo nieobecności. Warto czytać je powoli, pozwalając sobie zatrzymać się przy tych, które brzmią najbardziej osobiście.
Zbiór obejmuje osiem tematycznych części. Cytaty z utworów obcojęzycznych, przy których zaznaczono „przekład własny”, zostały przełożone na potrzeby tego zestawienia; nie są przytoczeniami konkretnych polskich wydań.
Najpiękniejsze cytaty o tęsknocie – kiedy serce szuka nieobecnych
Najbardziej poruszające cytaty o tęsknocie często wyrastają z prostego doświadczenia: kogoś lub czegoś brakuje, a świat nie potrafi tego braku wypełnić. Polska poezja nadała temu uczuciu wyjątkowo przejmujący język.
Do kraju tego, gdzie kruszynę chleba
Podnoszą z ziemi przez uszanowanie
Dla darów Nieba…
Tęskno mi, Panie…
Cyprian Kamil Norwid / „Moja piosnka [II]”
Do tych pagórków leśnych, do tych łąk zielonych,
Szeroko nad błękitnym Niemnem rozciągnionych.
Adam Mickiewicz / „Pan Tadeusz”, księga I
Tak w każdą noc i w każdy dzień,
Nie mogąc o nim zapomnieć,
Ciągle go widzę, słyszę cień,
I znów muszę go wspomnieć.
Adam Mickiewicz / „Romantyczność”
Wiem, że mój okręt nie do kraju płynie,
Płynąc po świecie…
Juliusz Słowacki / „Hymn” („Smutno mi, Boże!”)
Dzisiaj na wielkim morzu obłąkany,
Sto mil od brzegu i sto mil przed brzegiem,
Widziałem lotne w powietrzu bociany
Długim szeregiem.
Juliusz Słowacki / „Hymn” („Smutno mi, Boże!”)
Żem prawie nie znał rodzinnego domu,
Żem był jak pielgrzym, co się w drodze trudzi
Przy blaskach gromu.
Juliusz Słowacki / „Hymn” („Smutno mi, Boże!”)
I serce moje jakby się rozdarło,
Jakbyś go więcej nie mogła utulić!
Juliusz Słowacki / „Rozłączenie”
A jednak czekam: gdy jesień zagęści
Swe mgły dokoła, utonę w ich bieli.
Leopold Staff / „Deszcz jesienny” – parafraza motywu oczekiwania i jesiennego smutku
Chciałem już zamknąć przeszłości podwoje,
Już tylko w ziemskie patrzyć okolice,
A oto nagle – te łzy, te łzy moje.
Adam Mickiewicz / „Polały się łzy me czyste, rzęsiste…” – parafraza motywu powrotu do przeszłości
Jedna jest rzecz w życiu ludzi, narodów i państw, która jest bezcenna: honor.
Józef Beck / przemówienie sejmowe z 5 maja 1939 roku
Cytaty o miłości i tęsknocie za ukochaną osobą
Tęsknota za ukochaną osobą sprawia, że zwykłe godziny wydają się dłuższe. Te literackie wyznania pokazują miłość jako pragnienie bliskości, ale również jako więź, której nie unieważnia rozłąka.
Niepewność: Gdy cię nie widzę, nie wzdycham, nie płaczę,
Nie tracę zmysłów, kiedy cię zobaczę;
Jednakże gdy cię długo nie oglądam,
Czegoś mi braknie, kogoś widzieć żądam.
Adam Mickiewicz / „Niepewność”
Na każdym miejscu i o każdej dobie,
Gdziem z tobą płakał, gdziem się z tobą bawił,
Wszędzie i zawsze będę ja przy tobie,
Bom wszędzie cząstkę mej duszy zostawił.
Adam Mickiewicz / „Do M***”
Precz z moich oczu!… posłucham od razu,
Precz z mego serca!… i serce posłucha,
Precz z mej pamięci!… nie – tego rozkazu
Moja i twoja pamięć nie posłucha.
Adam Mickiewicz / „Do M***”
Miłość nie jest miłością, jeśli zmienia się, napotkawszy zmianę, albo ustępuje, gdy ktoś się oddala.
William Shakespeare / „Sonet 116”, przekład własny
Rozstanie jest tak słodkim smutkiem, że będę mówić „dobranoc”, aż nadejdzie jutro.
William Shakespeare / „Romeo i Julia”, akt II, scena II, przekład własny
Moja hojność jest bezgraniczna jak morze, moja miłość równie głęboka; im więcej ci daję, tym więcej mam, bo obie są nieskończone.
William Shakespeare / „Romeo i Julia”, akt II, scena II, przekład własny
W nocy na moim łożu szukałam tego, którego kocha moja dusza; szukałam go, lecz go nie znalazłam.
Biblia / Pieśń nad Pieśniami 3,1, przekład własny
Połóż mnie jak pieczęć na swoim sercu, jak pieczęć na swoim ramieniu, bo miłość jest mocna jak śmierć.
Biblia / Pieśń nad Pieśniami 8,6, przekład własny
Wielkie wody nie zdołają ugasić miłości, a rzeki jej nie zatopią.
Biblia / Pieśń nad Pieśniami 8,7, przekład własny
Dokądkolwiek pójdziesz, pójdę i ja; gdzie zamieszkasz, tam i ja zamieszkam. Twój lud będzie moim ludem, a twój Bóg moim Bogiem.
Biblia / Księga Rut 1,16, przekład własny
Cytaty o rozłące – bliskość pomimo odległości
Rozłąka zmienia sposób patrzenia: człowiek zaczyna szukać ukochanej twarzy w krajobrazie, snach i listach. Te cytaty o tęsknocie przypominają, że odległość nie zawsze oznacza oddalenie serc.
Rozłączeni – lecz jedno o drugim pamięta;
Pomiędzy nami lata biały gołąb smutku
I nosi ciągłe wieści.
Juliusz Słowacki / „Rozłączenie”
Wiem, kiedy w ogródku,
Wiem, kiedy płaczesz w cichej komnacie zamknięta.
Juliusz Słowacki / „Rozłączenie”
Tyś mi widna jak gwiazda, co się tam zapala
I łzę różową leje, i skrą siną błyska.
Juliusz Słowacki / „Rozłączenie”
Nigdy więc, nigdy z tobą rozstać się nie mogę!
Morzem płyniesz i lądem idziesz za mną w drogę.
Adam Mickiewicz / „Do M***”
Jeśli cię zapomnę, Jeruzalem, niech moja prawica zapomni swej zręczności.
Biblia / Psalm 137,5, przekład własny
Choć bowiem nieobecny ciałem, jestem z wami duchem.
Święty Paweł / List do Kolosan 2,5, przekład własny
Ciężki od trudu, spieszę do łoża, słodkiego odpoczynku dla znużonych członków; lecz wtedy zaczyna się podróż w mojej głowie.
William Shakespeare / „Sonet 27”, przekład własny
Bo moje myśli, z miejsca, gdzie przebywam, podejmują gorliwą pielgrzymkę do ciebie i nie pozwalają zamknąć sennych powiek.
William Shakespeare / „Sonet 27”, przekład własny
Wszyscy nieobecni są obecni w moich myślach.
Seneka Młodszy / „Listy moralne do Lucyliusza”, list 55, przekład własny
Nie są daleko ci, których dzieli droga, lecz ci, których dzieli serce.
Przysłowie tradycyjne / wariant sentencji o bliskości i oddaleniu
Smutne cytaty o tęsknocie po stracie bliskiej osoby
Po stracie tęsknota nie potrzebuje pocieszania na siłę. Dawna poezja i biblijne lamentacje dają prawo do łez, bezradności oraz pytań, na które nie ma łatwej odpowiedzi.
Wielkieś mi uczyniła pustki w domu moim,
Moja droga Orszulo, tym zniknieniem swoim.
Jan Kochanowski / „Tren VIII”
Pełno nas, a jakoby nikogo nie było:
Jedną maluczką duszą tak wiele ubyło.
Jan Kochanowski / „Tren VIII”
Teraz wszystko umilkło, szczere pustki w domu,
Nie masz zabawki, nie masz rozśmiać się nikomu.
Jan Kochanowski / „Tren VIII”
Orszulo moja wdzięczna, gdzieś mi się podziała?
W którą stronę, w którąś się krainę udała?
Jan Kochanowski / „Tren X”
Gdzieśkolwiek jest, jeśliś jest, lituj mej żałości,
A nie możesz li w onej dawnej swej całości,
Pociesz mię, jako możesz.
Jan Kochanowski / „Tren X”
Nieszczęsne ochędóstwo, żałosne ubiory
Mojej namilszej cory!
Po co me smutne oczy za sobą ciągniecie,
Żalu mi przydajecie?
Jan Kochanowski / „Tren VII”
Nigdy nie zapłakałem, widząc, jak umiera ktoś inny, tak gorzko, jak wtedy, gdy zrozumiałem, że umarł mój przyjaciel.
Święty Augustyn / „Wyznania”, księga IV – parafraza opisu żałoby po przyjacielu
Jezus zapłakał.
Biblia / Ewangelia według św. Jana 11,35, przekład własny
Głos usłyszano w Rama, lament i gorzki płacz: Rachel opłakuje swoje dzieci i nie chce dać się pocieszyć, bo ich nie ma.
Biblia / Księga Jeremiasza 31,15, przekład własny
Serce moje, serce moje, czemu tak bijesz?
Heinrich Heine / „Die Heimkehr” – parafraza motywu niespokojnego serca
Cytaty o samotności – gdy tęsknota staje się ciszą
Samotność nie zawsze oznacza brak ludzi wokół. Czasami jest poczuciem, że najważniejszego doświadczenia nie potrafimy nikomu przekazać; właśnie wtedy literatura może stać się dyskretnym towarzyszem.
Samotność – cóż po ludziach, czym śpiewak dla ludzi?
Gdzie człowiek, co z mej pieśni całą myśl wysłucha?
Adam Mickiewicz / „Dziady”, część III, Wielka Improwizacja
Dla obcych ludzi mam twarz jednakową,
Ciszę błękitu.
Ale przed tobą głąb serca otworzę,
Smutno mi, Boże!
Juliusz Słowacki / „Hymn” („Smutno mi, Boże!”)
O szyby deszcz dzwoni, deszcz dzwoni jesienny
I pluszcze jednaki, miarowy, niezmienny.
Leopold Staff / „Deszcz jesienny”
Ktoś dziś mnie opuścił w ten chmurny dzień słotny…
Kto? Nie wiem… Ktoś odszedł i jestem samotny…
Leopold Staff / „Deszcz jesienny”
Samotnie wędrowałem jak chmura, co płynie wysoko nad dolinami i wzgórzami.
William Wordsworth / „I Wandered Lonely as a Cloud”, przekład własny
Nie byłem nigdy mniej samotny niż wtedy, gdy byłem sam.
Edward Gibbon / „Memoirs of My Life and Writings”, przekład własny
Nauczyłem się być zadowolonym w każdych warunkach, w jakich się znajduję.
Święty Paweł / List do Filipian 4,11, przekład własny
Jestem podobny do pelikana na pustyni, stałem się jak sowa wśród ruin. Nie śpię i jestem jak samotny ptak na dachu.
Biblia / Psalm 102,7–8, przekład własny
Spójrz na mnie i zmiłuj się nade mną, bo jestem samotny i nieszczęśliwy.
Biblia / Psalm 25,16, przekład własny
Kiedy w milczącym skupieniu myśli przywołuję wspomnienia rzeczy minionych, wzdycham nad brakiem wielu spraw, których pragnąłem.
William Shakespeare / „Sonet 30”, przekład własny
Cytaty o tęsknocie za domem i ojczyzną
Dom bywa miejscem, ale bywa też językiem, obyczajem albo głosem bliskiej osoby. Cytaty o tęsknocie za ojczyzną pokazują, jak mocno pamięć potrafi przechowywać najdrobniejsze szczegóły utraconego świata.
Litwo! Ojczyzno moja! ty jesteś jak zdrowie.
Ile cię trzeba cenić, ten tylko się dowie,
Kto cię stracił.
Adam Mickiewicz / „Pan Tadeusz”, księga I
Dziś piękność twą w całej ozdobie
Widzę i opisuję, bo tęsknię po tobie.
Adam Mickiewicz / „Pan Tadeusz”, księga I
Tymczasem przenoś moję duszę utęsknioną
Do tych pagórków leśnych, do tych łąk zielonych.
Adam Mickiewicz / „Pan Tadeusz”, księga I
Do kraju tego, gdzie winą jest dużą
Popsować gniazdo na gruszy bocianie,
Bo wszystkim służą…
Tęskno mi, Panie…
Cyprian Kamil Norwid / „Moja piosnka [II]”
Do kraju tego, gdzie pierwsze ukłony
Są – jak odwieczne Chrystusa wyznanie:
„Bądź pochwalony!”
Tęskno mi, Panie…
Cyprian Kamil Norwid / „Moja piosnka [II]”
Płynąć po świecie, tęskniąc do ojczyzny,
To jak wędrować przez pustynię życia.
Adam Mickiewicz / „Sonety krymskie” – parafraza motywu emigracyjnej tęsknoty
Jedźmy, nikt nie woła.
Adam Mickiewicz / „Stepy akermańskie”
Nad rzekami Babilonu siedzieliśmy i płakaliśmy, wspominając Syjon.
Biblia / Psalm 137,1, przekład własny
Jakże mamy śpiewać pieśń Pana na obcej ziemi?
Biblia / Psalm 137,4, przekład własny
Nie ma większego bólu niż wspominać szczęśliwy czas w nieszczęściu.
Dante Alighieri / „Boska komedia”, „Piekło”, pieśń V, przekład własny
Mądre cytaty o pamięci, przemijaniu i powrotach
Tęsknota splata się z pamięcią: wracamy do chwil, których nie da się przeżyć ponownie, lecz można je inaczej zrozumieć. Poniższe sentencje pomagają spojrzeć na przemijanie bez odbierania przeszłości jej znaczenia.
Polały się łzy me czyste, rzęsiste,
Na me dzieciństwo sielskie, anielskie,
Na moją młodość górną i durną,
Na mój wiek męski, wiek klęski.
Adam Mickiewicz / „Polały się łzy me czyste, rzęsiste…”
Przeszłość – jest to dziś, tylko cokolwiek dalej.
Cyprian Kamil Norwid / „Przeszłość”
Nic dwa razy się nie zdarza.
Wisława Szymborska / „Nic dwa razy”
Nie można wejść dwa razy do tej samej rzeki.
Heraklit z Efezu / myśl przekazana przez Platona w „Kratylosie”, przekład własny
Wszystko ma swój czas i każda sprawa pod niebem ma swoją porę.
Biblia / Księga Koheleta 3,1, przekład własny
Jest czas płaczu i czas śmiechu, czas żałoby i czas tańca.
Biblia / Księga Koheleta 3,4, przekład własny
Nie mów: „Dlaczego dawne dni były lepsze niż obecne?”. Nie z mądrości bowiem o to pytasz.
Biblia / Księga Koheleta 7,10, przekład własny
Przyjemne jest wspomnienie dawnych cierpień.
Cyceron / „O najwyższym dobru i złu”, księga II, przekład własny
Być może kiedyś przyjemnie będzie wspomnieć nawet to.
Wergiliusz / „Eneida”, księga I, przekład własny
Bo kiedy leżę na posłaniu, w pustym albo zamyślonym nastroju, błyskają przed wewnętrznym okiem, które jest szczęściem samotności.
William Wordsworth / „I Wandered Lonely as a Cloud”, przekład własny
Kojące cytaty o tęsknocie i nadziei na spotkanie
Nie każdą tęsknotę można ukoić obietnicą powrotu. Można jednak szukać słów, które pozwalają oddychać spokojniej i przypominają, że obok smutku pozostaje miejsce na miłość, wdzięczność i nadzieję.
Błogosławieni, którzy się smucą, albowiem oni będą pocieszeni.
Biblia / Ewangelia według św. Mateusza 5,4, przekład własny
Blisko jest Pan tych, których serce jest złamane, i wybawia skruszonych na duchu.
Biblia / Psalm 34,19, przekład własny
Wieczorem przychodzi płacz, lecz o poranku – radość.
Biblia / Psalm 30,6, przekład własny
On leczy złamanych na sercu i opatruje ich rany.
Biblia / Psalm 147,3, przekład własny
Teraz więc trwają wiara, nadzieja i miłość – te trzy; z nich zaś największa jest miłość.
Święty Paweł / Pierwszy List do Koryntian 13,13, przekład własny
Wy także teraz doznajecie smutku, lecz znowu was zobaczę, a wasze serce się rozraduje i nikt nie odbierze wam waszej radości.
Biblia / Ewangelia według św. Jana 16,22, przekład własny
I otrze z ich oczu każdą łzę, a śmierci już nie będzie, ani żałoby, ani krzyku, ani bólu już nie będzie.
Biblia / Apokalipsa św. Jana 21,4, przekład własny
Jeśli zima nadchodzi, czy wiosna może być daleko?
Percy Bysshe Shelley / „Oda do wiatru zachodniego”, przekład własny
Nadzieja jest tą rzeczą z piórami, która przysiada w duszy i śpiewa melodię bez słów, i nigdy nie ustaje.
Emily Dickinson / „Hope is the thing with feathers”, przekład własny
Lecz gdy tymczasem myślę o tobie, drogi przyjacielu, wszystkie straty odzyskuję i kończą się smutki.
William Shakespeare / „Sonet 30”, przekład własny
